BezpieczeństwoNowościWindows

Koniec wsparcia Windows 10: 3 rzeczy, które musisz wiedzieć

PanRomekPL

30 wrz 2025

2.2K Widoki

Nadszedł czas, aby użytkownicy systemu Windows 10 podjęli ważną decyzje dotyczącą przyszłości swoich komputerów. Microsoft oficjalnie zakończy wsparcie dla tego popularnego systemu operacyjnego 14 października 2025 roku. Po tym terminie komputery z Windowsem 10 na pokładzie nie przestaną działać, ale staną się znacznie bardziej podatne na zagrożenia.

Zagrożenia związane z końcem wsparcia Windows 10

Zakończenie wsparcia technicznego oznacza przede wszystkim brak dalszych aktualizacji zabezpieczeń i poprawek. Hakerzy i twórcy złośliwego oprogramowania nieustannie poszukują nowych luk w systemach operacyjnych. Po 14 października 2025 roku, każda nowo odkryta podatność w Windows 10 nie zostanie już załatana przez Microsoft, co stworzy otwarte drzwi dla cyberprzestępców.

Główne zagrożenia to:

• Zwiększone ryzyko cyberataków: Brak aktualizacji bezpieczeństwa sprawi, że komputery staną się łatwym celem dla wirusów, oprogramowania ransomware, które szyfruje dane i żąda okupu, oraz innych form złośliwego oprogramowania.
• Kradzież danych: Luki w systemie mogą być wykorzystane do kradzieży poufnych informacji, takich jak hasła do bankowości internetowej, dane osobowe czy firmowe tajemnice.
• Problemy z kompatybilnością: Z czasem nowe oprogramowanie i sterowniki do urządzeń peryferyjnych mogą przestać być kompatybilne ze starszą wersją systemu, co utrudni lub uniemożliwi korzystanie z nowoczesnych aplikacji i sprzętu.
• Spadek wydajności: Brak poprawek może prowadzić do kumulowania się błędów w systemie, co negatywnie wpłynie na jego stabilność i ogólną wydajność.

Jak Microsoft reaguje na koniec wsparcia Windows 10?

Microsoft zdaje sobie sprawę, że miliony użytkowników wciąż korzystają z Windows 10, dlatego przygotował kilka opcji, które mają ułatwić przejście na nowsze i bezpieczniejsze rozwiązania.

1. Bezpłatna aktualizacja do Windows 11:
Głównym i zalecanym przez Microsoft rozwiązaniem jest darmowa aktualizacja do systemu Windows 11. Jest ona dostępna dla wszystkich użytkowników posiadających legalną wersję Windows 10, pod warunkiem, że ich komputer spełnia minimalne wymagania sprzętowe Windows 11. Wymagania te obejmują m.in. nowszy procesor, odpowiednią ilość pamięci RAM oraz moduł TPM 2.0. Zgodność komputera można sprawdzić za pomocą oficjalnej aplikacji “Sprawdzanie kondycji komputera” dostępnej na stronie Microsoft.

2. Rozszerzone Aktualizacje Zabezpieczeń (ESU):

Dla użytkowników, których komputery nie spełniają rygorystycznych wymagań sprzętowych systemu Windows 11, lub dla organizacji, które potrzebują więcej czasu na migrację, Microsoft oferuje program Rozszerzonych Aktualizacji Zabezpieczeń (Extended Security Updates – ESU). Jest to płatna usługa, która działa jako tymczasowy most, pozwalający na dalsze bezpieczne korzystanie z Windows 10 po oficjalnym zakończeniu wsparcia 14 października 2025 roku.

Warto podkreślić, że program ESU nie obejmuje nowych funkcji, poprawek niezwiązanych z bezpieczeństwem ani wsparcia technicznego w ogólnym zakresie. Jego jedynym celem jest dostarczanie łatek bezpieczeństwa dla krytycznych i ważnych luk, które mogą zostać odkryte po terminie zakończenia wsparcia.

Program ESU ma dwie główne ścieżki, różniące się znacznie ceną i warunkami: jedną dla firm i organizacji, a drugą dla użytkowników indywidualnych.

ESU dla Firm i Organizacji

Firmy mogą wykupić licencje ESU na okres do trzech lat. Cennik został skonstruowany w taki sposób, aby silnie zachęcać do jak najszybszej migracji na nowszy system:

• Pierwszy rok: Koszt wynosi 61 dolarów za jedno urządzenie.
• Drugi rok: Cena wzrasta dwukrotnie do 122 dolarów za urządzenie.
• Trzeci rok: Cena ponownie się podwaja i wynosi 244 dolary za urządzenie.

Co ważne, aktualizacje są kumulatywne. Oznacza to, że jeśli organizacja zdecyduje się dołączyć do programu ESU w drugim roku, będzie musiała również zapłacić za rok pierwszy. Microsoft przewidział zniżki dla sektora edukacyjnego oraz dla firm korzystających z chmurowych rozwiązań do zarządzania komputerami, takich jak Microsoft Intune.

ESU dla Użytkowników Indywidualnych i Wyjątek dla Polski (EOG)

Dla użytkowników domowych program ESU jest znacznie prostszy i obejmuje tylko jeden dodatkowy Program Rozszerzonych Aktualizacji Zabezpieczeń (ESU) dla użytkowników indywidualnych jest ostatnią deską ratunku, przygotowaną przez Microsoft dla tych, którzy nie mogą lub nie chcą przejść na Windows 11. Jest to oferta znacznie bardziej ograniczona niż w przypadku firm, ale dla użytkowników w Europie okazała się nieoczekiwanie korzystna.

Czym dokładnie jest ESU dla użytkownika domowego?

W przeciwieństwie do trzyletniego programu dla firm, oferta dla użytkowników indywidualnych zapewnia tylko jeden dodatkowy rok otrzymywania aktualizacji bezpieczeństwa. Oznacza to, że po 14 października 2025 roku, Twój komputer z Windows 10 będzie nadal otrzymywał kluczowe łatki bezpieczeństwa do 13 października 2026 roku.

Należy jednak stanowczo podkreślić, czego ten program NIE OBEJMUJE:

• Brak nowych funkcji: System nie otrzyma żadnych nowych opcji ani ulepszeń funkcjonalnych.
• Brak poprawek ogólnych: Błędy niezwiązane z bezpieczeństwem (np. problemy z działaniem drukarki czy interfejsem) nie będą naprawiane.
• Brak wsparcia technicznego: Pomoc techniczna Microsoftu nie będzie udzielać wsparcia w rozwiązywaniu problemów z Windows 10.

Program ESU to wyłącznie “kroplówka” podtrzymująca bezpieczeństwo systemu, a nie pełne wsparcie.

Standardowa Oferta na Świecie (Poza Europejskim Obszarem Gospodarczym)

Na większości rynków globalnych Microsoft przedstawił trzy sposoby na aktywację rocznego programu ESU:

1. Jednorazowa opłata w wysokości 30 dolarów: Najprostsza opcja – użytkownik płaci raz i otrzymuje dostęp do aktualizacji na rok.
2. Wykorzystanie 1000 punktów Microsoft Rewards: Użytkownicy, którzy aktywnie korzystają z usług Microsoftu (takich jak wyszukiwarka Bing czy zakupy w Microsoft Store) i zbierają punkty w programie lojalnościowym, mogą je wymienić na dostęp do ESU.
3. Darmowa rejestracja pod warunkiem synchronizacji z OneDrive: To była pierwotna, darmowa opcja Microsoftu. Aby z niej skorzystać, użytkownik musiał włączyć w systemie aplikację Kopia zapasowa systemu Windows i zgodzić się na synchronizację swoich danych (m.in. pulpit, dokumenty, obrazy) oraz ustawień systemowych z chmurą OneDrive.

Ten ostatni warunek stał się punktem zapalnym w Europie.

Wyjątek dla Polski i Całego EOG: Skutek Unijnych Regulacji

Sytuacja użytkowników w Polsce i całym Europejskim Obszarze Gospodarczym (EOG) jest znacznie lepsza, a to za sprawą interwencji europejskich organizacji konsumenckich oraz wpływu Aktu o rynkach cyfrowych (Digital Markets Act – DMA).

Unijne regulacje mają na celu zapobieganie praktykom, w których giganci technologiczni wykorzystują swoją dominującą pozycję do promowania własnych usług. Zmuszanie użytkowników do korzystania z OneDrive (usługi komercyjnej, która po przekroczeniu darmowego limitu 5 GB wymaga opłat) w zamian za fundamentalną usługę, jaką są aktualizacje bezpieczeństwa, zostało uznane za potencjalne naruszenie tych zasad.

W odpowiedzi na tę presję, Microsoft zgodził się znieść ten kontrowersyjny warunek dla całego regionu EOG.

Co to oznacza dla Ciebie jako użytkownika w Polsce?

• Rok ESU całkowicie za darmo: Nie musisz płacić 30 dolarów ani wykorzystywać punktów Rewards.
• Bez przymusowej synchronizacji z OneDrive: Możesz aktywować program ESU bez konieczności włączania kopii zapasowej i wysyłania swoich danych do chmury Microsoftu.
• Jedyny warunek – Konto Microsoft: Aby skorzystać z darmowej oferty, musisz zalogować się na swoim komputerze przy użyciu konta Microsoft. Służy ono do weryfikacji i przypisania licencji ESU do Twojego urządzenia.
• Wymóg okresowego logowania: Aby utrzymać ciągłość otrzymywania aktualizacji, system może wymagać, abyś logował się na swoje konto Microsoft co najmniej raz na 60 dni. Jest to mechanizm sprawdzający, czy licencja jest nadal aktywnie używana.

Jak Krok po Kroku Zapisać się do Programu ESU?

Chociaż opcja ta nie jest jeszcze widoczna dla wszystkich, w miarę zbliżania się do terminu końca wsparcia proces aktywacji będzie wyglądał następująco:

Po pomyślnym zalogowaniu Twój komputer zostanie zarejestrowany w programie i będzie kontynuował pobieranie aktualizacji bezpieczeństwa po 14 października 2025 roku, aż do października 2026.

1. Otwórz Ustawienia (np. przez naciśnięcie klawiszy Windows + I).
2. Przejdź do sekcji Aktualizacja i zabezpieczenia.
3. Wybierz zakładkę Windows Update.
4. W tym oknie powinna pojawić się informacja o zbliżającym się końcu wsparcia oraz baner lub przycisk z napisem w stylu “Przedłuż aktualizacje zabezpieczeń” lub “Dowiedz się więcej o ESU”.
5. Kliknij tę opcję. System poprowadzi Cię przez krótki proces rejestracji, który będzie wymagał zalogowania się na Twoje konto Microsoft.
6. Po pomyślnym zalogowaniu Twój komputer zostanie zarejestrowany w programie i będzie kontynuował pobieranie aktualizacji bezpieczeństwa po 14 października 2025 roku, aż do października 2026.

Alternatywy po zakończeniu wsparcia dla Windows 10?

Jeśli aktualizacja do Windows 11 nie wchodzi w grę, a perspektywa płacenia za dodatkowe wsparcie nie jest atrakcyjna, istnieje kilka solidnych alternatyw dla systemu operacyjnego Microsoftu.

1. Dystrybucje Linuksa:
Linux to darmowy i otwarty system operacyjny, który od lat stanowi popularną alternatywę dla Windowsa. Nowoczesne dystrybucje Linuksa, takie jak Ubuntu, Linux Mint, CachyOS czy Zorin OS, są niezwykle przyjazne dla początkujących użytkowników, oferując interfejs graficzny przypominający ten znany z systemów Microsoftu. Wiele z nich można wypróbować w trybie “live” bezpośrednio z pendrive’a, bez konieczności instalacji na dysku twardym.

Zalety Linuksa to przede wszystkim:

• Bezpieczeństwo: Systemy oparte na Linuksie są uważane za znacznie bezpieczniejsze i mniej podatne na wirusy.
• Brak opłat: Większość dystrybucji i oprogramowania jest darmowa.
• Niskie wymagania sprzętowe: Wiele dystrybucji świetnie działa na starszych komputerach, które nie są w stanie obsłużyć Windows 11.

2. ChromeOS Flex:
Inną ciekawą opcją, szczególnie dla posiadaczy starszego sprzętu, jest ChromeOS Flex. Jest to stworzona przez Google, darmowa wersja systemu ChromeOS, którą można zainstalować na komputerach PC i Mac. Wyobraź sobie system operacyjny, który jest tak prosty i szybki jak przeglądarka Google Chrome, ponieważ w dużej mierze nią jest. ChromeOS Flex to adaptacja systemu znanego z Chromebooków, przystosowana do instalacji na szerokiej gamie istniejącego sprzętu. System ten opiera się na trzech filarach: szybkości, prostocie i bezpieczeństwie, a jego działanie jest głęboko zintegrowane z chmurą.

Główna idea: System operacyjny w chmurze

Największą różnicą w stosunku do Windowsa jest podejście do danych i aplikacji. W ChromeOS Flex:

Dane żyją w chmurze: Twoim głównym dyskiem staje się Google Drive. Dokumenty, zdjęcia i pliki zapisywane są domyślnie online, co ma ogromną zaletę – masz do nich dostęp z dowolnego urządzenia na świecie i nie musisz martwić się o robienie kopii zapasowych.

Aplikacje to głównie aplikacje webowe: Zamiast instalować ciężkie programy jak Microsoft Office czy Photoshop z plików .exe, korzystasz z ich webowych odpowiedników (Office 365 w przeglądarce, Google Docs, Canva, Photopea). Daje to dostęp do ogromnej liczby narzędzi bez obciążania komputera. System wspiera również aplikacje z systemu Linux, co otwiera drogę dla bardziej zaawansowanych użytkowników.

Podsumowanie

Koniec wsparcia dla Windows 10 to ważny moment, który zmusza do refleksji nad bezpieczeństwem i przyszłością naszych komputerów. Ignorowanie tego faktu może prowadzić do poważnych konsekwencji. Na szczęście użytkownicy mają do dyspozycji szereg rozwiązań – od bezpłatnej aktualizacji do Windows 11, przez tymczasowe płatne wsparcie, aż po całkowitą zmianę systemu na jedną z darmowych i bezpiecznych alternatyw. Wybór odpowiedniej ścieżki zależy od indywidualnych potrzeb, możliwości sprzętowych i gotowości na nowe doświadczenia. Jedno jest pewne – nie warto czekać do ostatniej chwili.